Ook gaat UWV aan de slag met verbetering van hun dienstverlening en er voor zorgen dat er landelijk op dezelfde manier wordt gewerkt. Verder zijn er de komende jaren meer structurele maatregelen nodig om de achterstanden in te lopen. Dit schijft minister Paul van SZW in een voortgangsbrief aan de Tweede Kamer.
Minister Paul: “Als je arbeidsongeschikt raakt wil je weten waar je aan toe bent. De wachttijd is nu veel te lang. Als kabinet willen we verzekeringsartsen en hbo-professionals gerichter inzetten bij beoordelingen van arbeidsongeschiktheid, zodat we meer mensen per jaar duidelijkheid kunnen geven. Daar maken we nu werk van. Daarnaast moet ook het arbeidsongeschiktheidsstelsel eenvoudiger. De fundamentele keuzes die dit vraagt brengen we nu in kaart, zodat een nieuw kabinet hier snel besluiten over kan nemen.”
Achterstand
Steeds meer arbeidsongeschiktheidsbeoordelingen worden aangevraagd, maar er zijn niet voldoende verzekeringsartsen om iedereen te kunnen helpen. In 2026 krijgt UWV naar verwachting 40.000 meer aanvragen voor een sociaal-medische beoordeling dan UWV kan beoordelen. De achterstand wordt hierdoor ieder jaar groter.
Hersteloperatie
UWV wil in 2026 beginnen met het herstellen van te laag uitgekeerde WIA-uitkeringen door fouten in de berekening. Het ministerie van SZW heeft een regeling opgesteld die ervoor zorgt dat deze eenmalige financiële vergoeding geen negatieve effecten heeft op hun inkomensafhankelijke regelingen, zoals de zorg- of huurtoeslag. Naar verwachting kan UWV in de loop van 2026 starten met het uitkeren van de vergoedingen.
Dwangsommen
UWV moet binnen zestien weken een besluit nemen over een aanvraag voor een arbeidsongeschiktheidsuitkering. Lukt dat niet, dan kunnen mensen UWV in gebreke stellen. Dit kan leiden tot een bestuurlijke dwangsom.
Door de groeiende achterstand in het beoordelen van aanvragen is het niet realistisch dat UWV deze termijn de komende jaren haalt. De dwangsom dient daarom niet meer het doel waar die voor bedoeld is. Daarom worden voorbereiding getroffen om de bestuurlijke dwangsom in de WIA tijdelijk af te schaffen. Mensen kunnen wel nog steeds naar de rechter stappen als zij dat nodig achten, zodat rechtsbescherming verzekerd blijft.
Beoordelingstaken verdelen
Om meer beoordelingen uit te kunnen, gaan ander professionals een groter deel van de taken uitvoeren, zoals ook de Kamer heeft verzocht in de motie Ceder c.s. Om dit te bereiken, zorgt UWV er op korte termijn voor dat hbo-professionals meer zelfstandig taken mogen gaan uitvoeren. Ook wordt gewerkt aan een andere taakverdeling. Andere professionals gaan onder verantwoordelijkheid van de verzekeringsarts meer taken uitvoeren.
Daarnaast start het ministerie van SZW samen met beroepsverenigingen en UWV een verkenning naar de toekomstige rolverdeling voor de lange termijn. Hiervoor wordt in de toekomst bestaande wet- en regelgeving aangepast, zodat bepaalde taken – die nu wettelijk zijn toebedeeld aan de verzekeringsartsen – ook door andere zorgprofessionals kunnen worden gedaan.
Voortgangsbrief mismatch sociaal-medisch beoordelen, hersteloperatie en kwaliteitsverbeteringen UWV

