Het Academisch Medisch Centrum (AMC) in Amsterdam krijgt toestemming het voorgenomen besluit te nemen Goede Vrijdag als collectieve vrije dag te laten vervallen en de daardoor vrijgekomen vakantie-uren aan werknemers toe te kennen als flexibel op te nemen vakantie-uren. Dat heeft de kantonrechter bepaald.
De argumenten voor deze wijziging wegen zwaarder dan de argumenten van de ondernemingsraad ertegen.
Redelijk belang bij beoogde wijziging
AMC heeft aangevoerd dat de OR zijn instemming op onredelijke gronden heeft onthouden. AMC heeft diverse belangen bij de wijziging. Zij heeft gewezen op de roosterproblemen en toenemende druk op andere afdelingen, zoals de SEH, vanwege de 4-daagse sluiting die het gevolg is van de ‘extra’ vaste vrije dag, Goede Vrijdag (Tweede Paasdag is immers ook een vaste vrije dag).
Verder wijst AMC er ook op dat de wijziging een positief effect zal hebben op diversiteit en inclusie. Ook heeft AMC belang bij het harmoniseren (en geharmoniseerd houden) van de arbeidsvoorwaarden binnen Amsterdam UMC, nu VUmc ingestemd heeft met de wijziging. AMC heeft dan ook een redelijk belang bij de beoogde wijziging.
Belangen OR wegen minder zwaar
Anderzijds heeft de OR ook belang bij het onthouden van zijn toestemming. Zij wijst op haar achterbanraadpleging die (net aan) tegen de wijziging uitviel, zodat er vanuit kan worden gegaan dat in ieder geval een deel van het personeel de wijziging liever niet wil. Ook wijst zij erop dat roostermakers geen problemen zien omtrent het rooster zoals dat nu wordt gemaakt. Deze belangen wegen echter minder zwaar dan de hiervoor weergegeven belangen van AMC.
Raadpleging OR niet representatief
Volgens het AMC is die wijziging nodig om de continuïteit van de werkprocessen te waarborgen en is het wenselijk is in het kader van diversiteit en inclusie. Hier bracht de ondernemingsraad tegenin dat de achterbanraadpleging negatief was. Gezien het reactiepercentage is deze raadpleging echter weinig representatief. De raadpleging is, anders dan de OR aanvoert, niet vergelijkbaar met de door AMC gehouden steekproef waar zij een percentage van 10% heeft aangehouden bij het selecteren van werknemers.
De ondernemingsraad moet de belangen van het personeel en de onderneming afwegen en niet alleen rekening houden een uitslag van een personeelsenquête en van die uitslag uitgaan. Dat is niet (kenbaar) gebeurd.
Belang bij harmoniseren arbeidsvoorwaarden
Het AMC heeft belang bij het harmoniseren van arbeidsvoorwaarden, en daaronder valt ook deze situatie, nu VUmc al ingestemd heeft met de wijziging. Dat sprake is van een enorme druk op het zorgpersoneel en dat sprake is van een hoge werkdruk is niet in geschil. Dat het personeel Goede Vrijdag moet behouden als vrije dag om daaraan te ontsnappen in plaats van zelf te kunnen kiezen voor een extra dag om vrij te zijn is onvoldoende aannemelijk geworden.
Uren opnemen op gewenste dagen
Met de ‘Goede Vrijdag’ uren die een werknemer zelf mag besteden kan zelf een moment worden uitgezocht om op te laden, of om een (andere) feestdag te kunnen vieren. AMC heeft ter zitting ook kenbaar gemaakt dat deze wijziging goed besproken moet worden met leidinggevenden zodat de uren ook op de gewenste dagen kunnen worden opgenomen. De vrees dat dit niet kan, is onvoldoende toegelicht en onderbouwd.
Positief voor diversiteit en inclusie
Verder creëert de vaste vrije Goede Vrijdag ook weer extra werkdruk op andere afdelingen, terwijl AMC belang heeft bij het zoveel mogelijk onder controle houden van de werkdruk op alle afdelingen. Daarbij komt dat het wijzigen van deze feestdag naar vrij op te nemen uren, die bijvoorbeeld op een andere (geloofs)feestdag kunnen worden ingezet, ook een positieve bijdrage kan leveren aan de beoogde diversiteit en inclusie.
De conclusie is dan ook dat na afweging van alle belangen de belangen van AMC zwaarder wegen.
Uitspraak Rechtbank Amsterdam, 10 oktober 2023, ECLI:NL:RBAMS:2023:6243
