De ministers Van Gennip en Schouten van SZW sturen de Eerste Kamer een onderbouwing na hun verzoek om de Verzamelwet SZW 2023 met spoed in de senaat te behandelen.
De Eerste Kamer had beide ministers onder meer verzocht om een overzicht van te verwachten (uitvoerings)problemen als de wet niet per 1 januari 2023 in werking treedt.
De Eerste Kamer heeft het wetsvoorstel op 20 december 2022 als hamerstuk afgedaan.
Beslagvrije voet
Voor de meeste wijzigingsvoorstellen in het wetsvoorstel zijn er geen gevolgen of (zeer) beperkte gevolgen als de Verzamelwet SZW 2023 niet per 1 januari 2023 in werking treedt. Voor één wijziging zijn er wel gevolgen. Dit betreft de wijzigingen van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering die zien op de beslagvrije voet.
Als uitvoerende partijen tussen 1 januari 2023 en de datum waarop de Verzamelwet SZW 2023 in werking treedt, geen beslagvrije voet kunnen vaststellen die rechtsgeldig is, kan dit leiden tot
uitstel van het leggen van beslag en uitstel van de mogelijkheid om herberekening van de beslagvrije voet te doen. Overheidspartijen zoals UWV en SVB kunnen de beslagvrije voet niet langer geautomatiseerd berekenen. Handmatige berekening en vaststelling van de beslagvrije voet zijn gezien de omvang van de aantallen beslagen en de complexiteit van het proces, zo arbeidsintensief dat dit geen realistische mogelijkheid is.
Inwerkingtreding van de Verzamelwet na 1 januari 2023 leidt voor alle beslagleggers tot een buitengewoon onwenselijke en gecompliceerde situatie, en tot rechtsonzekerheid bij schuldenaren, schuldeisers en derden. Om dit te voorkomen, is inwerkingtreding van de Verzamelwet SZW 2023 per 1 januari 2023 noodzakelijk.
Loonkostensubsidie
Ten aanzien van een andere wijziging waarvan inwerkingtreding na 1 januari 2023 ernstige negatieve gevolgen zou hebben, is met de vierde nota van wijziging geregeld dat deze met terugwerkende kracht tot 1 januari 2023 in werking kan treden. Deze wijziging maakt mogelijk dat loonkostensubsidie op grond van de Participatiewet voor werkgevers direct per 1 januari 2023 wordt geïndexeerd aan de hand van de bijzondere verhoging van het minimumloon per diezelfde datum. Zonder deze wijziging loopt de indexering van de loonkostensubsidie een jaar achter op de indexering van het minimumloon. Dat is voor werkgevers onwenselijk.
Vaste verandermomenten
Algemeen geldt dat inwerkingtreding van de Verzamelwet SZW 2023 per 1 januari 2023 van belang is met het oog op het beleid van vaste verandermomenten van wet- en regelgeving. Deze verandermomenten geven burgers en bedrijven zekerheid met betrekking tot de voor hen geldende wet- en regelgeving. Uitvoeringsorganisaties zoals de SVB, UWV en de Belastingdienst houden in hun communicatie en IT-systemen ook rekening met inwerkingtreding per 1 januari.
Overzicht van een aantal voor salarisadministrateurs relevante kleine beleidswijzigingen naast de beslagvrije voet en de loonkostensubsidie in het wetsvoorstel Verzamelwet SZW 2023:
Loondoorbetaling zieke AOW’ers
Voor een groep werknemers met de AOW-gerechtigde leeftijd gaat gunstiger overgangsrecht gelden. Voor AOW-gerechtigde werknemers die al ziek zijn op de datum dat de termijn voor het recht op ziekengeld, loondoorbetaling, opzegverbod bij ziekte en re-integratieverplichting van de werkgever van 13 naar 6 weken wordt teruggebracht, blijft de termijn van 13 weken gelden. In het huidige overgangsrecht kan dat korter zijn.
De huidige wet voorziet erin dat de termijn van 13 weken op een bij koninklijk besluit vast te stellen tijdstip naar 6 weken kan worden teruggebracht. Dat koninklijk besluit wordt later vastgesteld; dat gebeurt dus niet in deze Verzamelwet. Het voornemen is de datum vast te stellen op 1 juli 2023.
Persoonsgegevens Arbeidsinspectie
Er komt ruimte voor een belangenafweging ten aanzien van het opnemen van persoonsgegevens in het onderzoeksverslag van de Nederlandse Arbeidsinspectie. Het gaat hier om een afweging tussen de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene en het belang van het opnemen van gegevens over betrokken werknemers of werkzoekenden in het verslag.
Inkomstenbelasting lager dan heffingskorting
Een wijziging in de Wet financiering sociale verzekeringen codificeert de uitvoeringspraktijk, die inhoudt dat sinds 2003 wordt goedgekeurd dat in situaties waarin de berekende
inkomstenbelasting lager is dan de heffingskorting voor de inkomstenbelasting, het als gevolg daarvan niet verrekende deel in mindering wordt gebracht op de verschuldigde premie voor de volksverzekeringen.
Gezondheidsgegevens en BSN verwerken
Een wijziging legt expliciet vast dat de Nederlandse Arbeidsinspectie gezondheidsgegevens en het burgerservicenummer mag verwerken voor haar taak om toezicht te houden op het stelsel van werk en inkomen, waaronder ook valt de verstrekking van arbeidsongeschiktheidsuitkeringen.
Regresrecht
Met een wijziging wordt een wettelijke grondslag in de Wet WIA en de Ziektewet opgenomen die het mogelijk maakt dat UWV met werkgevers kunnen communiceren over een regresproces (zoals verhaal van de WIA-uitkering op een derde). Op dit moment kunnen werkgevers en UWV niet goed communiceren over het regresproces.
Kamerbrief met onderbouwing spoedbehandeling Verzamelwet SZW 2023
