Omgerekend leidt de hogere reiskostenvergoeding tot een voordeel van circa € 0,30 per liter brandstof. Hiermee kan voor noodzakelijk woon-werkverkeer een groot deel van de prijsstijging aan de pomp worden weggenomen, aldus het kabinet.
Landelijk Crisisplan Olie
Het kabinet onderneemt actie voor burgers en bedrijven die de huidige economische gevolgen voelen van de onrust in het Midden-Oosten met € 627 miljoen aan uitgavenmaatregelen. Ook neemt het kabinet voor € 340 miljoen gerichte lastenmaatregelen in 2026. Daarnaast schaalt het kabinet op naar fase 1 van het Landelijk Crisisplan Olie.
De acties van het kabinet lopen langs drie lijnen: koopkracht en veerkracht van bedrijven, leveringszekerheid en weerbaarheid. Dat staat in de brief die het kabinet naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Hierin zijn verschillende scenario’s uitgewerkt, van groen tot zwart. Het kabinet houdt nadrukkelijk rekening met een verdere verslechtering van de situatie en bereidt zich hierop voor.
De verwachting is dat de energieprijzen voorlopig hoger blijven, zelfs als het conflict in het Midden-Oosten op korte termijn tot een einde komt. Huishoudens en bedrijven merken hier nu al de gevolgen van. Het kabinet komt daarom met een aantal gerichte maatregelen.
Reiskostenvergoeding omhoog
Om de koopkracht van burgers te ondersteunen, verhoogt het kabinet de maximale onbelaste reiskostenvergoeding met terugwerkende kracht voor heel 2026 en verder van € 0,23 naar € 0,25 per kilometer. Het kabinet roept werkgevers hierbij op om van deze fiscale faciliteit gebruik te maken, zodat het voordeel daadwerkelijk bij de werknemers terechtkomt.
Het kabinet gaat hierover graag ook in overleg met de sociale partners. Omgerekend leidt de hogere reiskostenvergoeding tot een voordeel van circa 30 cent per liter brandstof. Hiermee kan voor noodzakelijk woon-werkverkeer een deel van de prijsstijging aan de pomp worden weggenomen.
Voor werknemers in Caribisch Nederland verhoogt het kabinet de maximale onbelaste kilometervergoeding voor woon-werkverkeer met 2 dollarcent.
Via goedkeurend beleidsbesluit
De maximale onbelaste reiskostenvergoeding wordt via een goedkeurend beleidsbesluit met terugwerkende kracht voor heel 2026 verhoogd naar € 0,25 per kilometer. De Belastingdienst heeft drie maanden voorbereidingstijd nodig. Het goedkeurende beleidsbesluit wordt later dit jaar verwerkt in een wetsvoorstel.
Motorrijtuigenbelasting omlaag
Ondernemers worden ondersteund doordat het tarief van de motorrijtuigenbelasting voor bestelauto’s een half jaar lang met 50% wordt verlaagd. Het voordeel van deze maatregel komt terecht bij ondernemers, die een bestelauto hebben. Het goedkeurende beleidsbesluit wordt later dit jaar verwerkt in een wetsvoorstel.
Voor vrachtwagens wordt de motorrijtuigenbelasting (mrb) per 1 juli 2026 voor de rest van het jaar verlaagd naar het nihiltarief. De mrb voor vrachtauto’s wordt via een goedkeurend beleidsbesluit per 1 juli tot eind dit jaar met verlaagd naar een nihiltarief. Het goedkeurende beleidsbesluit wordt later dit jaar verwerkt in een wetsvoorstel.
Het kabinet is al in gesprek met de OV-sector om samen met de sector te kijken welke mogelijkheden er zijn om het OV als alternatief te versterken.
Landbouw, tuinbouw en visserij
Daarnaast wordt er € 25 miljoen vrijgemaakt om de visserijsector minder afhankelijk te maken van fossiele brandstoffen en komt er € 25 miljoen om het gebruik van energie en kunstmest in land- en tuinbouw te verminderen. Ook breidt het kabinet toegang tot garantieregelingen uit om toegang van gezonde bedrijven tot financiering te vergroten.
Om de gevolgen van stijgende energieprijzen in Caribisch Nederland te verzachten, wordt de bestaande energietoelage uitgebreid.
Inruilregeling fossiele brandstofauto
Met deze regeling kunnen huishoudens met lagere (midden)inkomens een oude, fossiele auto (emissieklasse 1 t/m 4) laten slopen en gesubsidieerd een elektrische tweedehands auto aanschaffen. Dit vermindert de afhankelijkheid van fossiele brandstof en verbetert betaalbaarheid van mobiliteit omdat elektrisch rijden in het gebruik goedkoper is dan fossiel.
Oorspronkelijk stond deze maatregel gepland voor 2027, om de maatregel versneld (Q4 2026) uit te voeren zijn kasschuiven nodig om het budget in het juiste ritme te zetten. Hiervoor worden middelen uit 2029 naar voren gehaald.
Lastenmaatregelen betalen
Om de lastenmaatregelen te betalen past het kabinet een aantal andere belastingregelingen aan, zo wordt de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek versoberd door het maximale investeringsbedrag te verlagen en wordt de startersaftrek per 2027 afgeschaft. Ook wordt de alcoholaccijns vanaf 2027 geïndexeerd. Extra uitgaven worden gedekt binnen de begrotingen.
Afschaffen startersaftrek
De startersaftrek wordt per 1 januari 2027 afgeschaft zonder overgangsrecht. De startersaftrek is een regeling in de inkomstenbelasting (IB) waardoor een ondernemer die minder dan 5 jaar ondernemer is (starter) minder belasting hoeft te betalen. Deze regeling is negatief geëvalueerd op doeltreffendheid.
Versobering kleinschaligheidsinvesteringsaftrek
De kleinschaligheidsaftrek (KIA) wordt per 1 januari 2027 met € 100 mln. per jaar structureel versoberd, via aanpassing van het afbouwpercentage en inkorting van het plateau aan investeringsbedragen waarvoor de maximale aftrek geldt. Het maximale investeringsbedrag waarvoor KIA kan worden gekregen, daalt hierdoor.
Kamerbrief Acties Weerbaarheid Energieschok
