In de brief van de staatssecretaris van 20 november 2018 heeft zij de contouren geschetst van de voorgenomen vereenvoudiging van de Wet banenafspraak en quotum arbeidsbeperkten.
Overheid en markt blijven aan de lat staan voor hun aandeel in de banenafspraak. De 125.000 extra banen moeten er komen. Van Ark wil het mogelijk maken dat werkgevers samenwerken bij het realiseren van banen.
Door het opheffen van het onderscheid tussen markt en overheid en het stoppen van de focus op tellen, wordt samenwerking tussen en binnen sectoren en tussen en binnen regio’s eenvoudiger.
Eén banenafspraak
Er komt één banenafspraak voor alle werkgevers in Nederland. Niet waar iemand werkt is relevant, maar dat iemand werkt. Het is daarom ook niet langer van belang om bij te houden wie waar gedetacheerd is of waar iemand via een uitzendbureau werkt.
Er moet zo min mogelijk veranderen ten opzichte van de huidige situatie. Het systeem van de bestaande wet met eerst de vrijwillige banenafspraak, een peilmoment en vervolgens de quotumregeling als stok achter de deur blijft voortbestaan. Ook de bestaande uitzonderingsposities blijven gehandhaafd voor werkgevers met minder dan 25 medewerkers en werkgevers die personeel uitzenden.
Ook van de nieuwe Wet banenafspraak is de kern dat deze uiteenvalt in twee delen: een vrijwillig gedeelte (de banenafspraak) en een gedeelte met een verplichtend karakter (de quotumregeling).
Quotumregeling
De oorspronkelijke quotumregeling voldoet niet: samenwerking is complex op het onmogelijke af en de administratieve lasten zijn hoog.
De staatssecretaris gaat over van een systeem dat zich tijdens een mogelijke quotumperiode richtte op straffen, naar een positief systeem dat werkt met een ‘inclusiviteitsopslag’ als heffing en een beloning bij goed presteren.
Inclusiviteitsopslag
Als de quotumregeling geactiveerd is, zal de ‘inclusiviteitsopslag’ worden geheven via de bestaande sociale premies, analoog aan de bestaande kinderopvangheffing.
Conform deze systematiek denkt de bewindsvrouw aan een opslag op de AOF-premie bij een geactiveerde quotumregeling. De hoogte van de opslag zal vergelijkbaar zijn met de huidige heffing van 5.000 euro per baan.
Loonsom
De heffing wordt in het huidige systeem bepaald aan de hand van het aantal FTE (verloonde uren) dat een werkgever in dienst heeft. Bij activering van de vereenvoudigde quotumregeling, wordt vanwege het feit dat er gebruik wordt gemaakt van de premieheffingssystematiek de hoogte van de heffing afhankelijk van de loonsom in de onderneming.
Quotumcalculator
Het is belangrijk dat werkgevers weten waar zij aan toe zouden zijn als de quotumregeling geactiveerd wordt. In navolging van het ‘financieel CV’ gaat de staatssecretaris de bestaande quotumcalculator verbeteren en uitbreiden.
Bonus via LKV
Voor de bonus sluit Van Ark aan bij de bestaande LKV-systematiek: bonus per uur betalen.
Via het LKV kunnen werkgevers die iemand uit de doelgroep banenafspraak in dienst nemen een tegemoetkoming in de loonkosten aanvragen. Deze tegemoetkoming bedraagt nu 1,01 euro per verloond uur met een maximum van 2.000 euro per jaar.
In de huidige situatie ontvangt een werkgever voor een werknemer uit de doelgroep banenafspraak LKV voor maximaal drie jaar. Dat verandert. In de nieuwe situatie ontvangt een werkgever structureel LKV.
Indien de quotumregeling geactiveerd is, wordt de bonus vormgegeven door het bestaande LKV te verhogen met 3,77 euro per verloond uur (5.000 euro per baan van 25.5 uur). Dit bedrag komt bovenop het bestaande LKV en is de bonus voor werkgevers die iemand in dienst nemen. Het totaal bedrag dat een werkgever aan LKV ontvangt betreft dan ongeveer 4,78 euro per verloond uur.
De volledige bonus van ongeveer 5.000 euro per gerealiseerde baan ontvangt een werkgever indien iemand 25.5 uur per week gedurende een jaar werkt en compenseert zo de inclusiviteitsopslag.
Omdat de bonus is een geldsom is, is deze overdraagbaar tussen werkgevers. Hierdoor kunnen werkgevers die banen realiseren in samenwerking de bonus onderling kunnen verdelen.
Kamerbrief uitwerking breed offensief (brief van 20 november 2018)
Kamerbrief vereenvoudiging banenafspraak en quotumregeling (brief van 4 juli 2019)
