In deze procedure is de belangrijkste te beantwoorden vraag of de overtreding door werknemer van zijn verplichtingen om bedrijfsgegevens van de werkgever niet vanuit een beveiligde omgeving (zijn bedrijfslaptop) te kopiëren naar een USB-stick als zodanig ernstig is te beschouwen dat deze overtreding een ontslag op staande voet rechtvaardigt.
Bedrijfsrichtlijnen ondertekend
Bij de beoordeling van die vraag staat niet ter discussie dat werknemer allerlei door hem voor akkoord ondertekende bedrijfsrichtlijnen van de werkgever heeft overtreden, die betrekking hebben op het beveiligen van bedrijfsgevoelige informatie van de werkgever, waar de werknemers toegang toe hebben.
Vaststellingsovereenkomst gesloten
De beoordeling van de hiervoor geformuleerde vraag kan niet los worden gezien van het feit dat kort voor het ontslag op staande voet partijen de vaststellingsovereenkomst (VSO) hadden gesloten, op grond waarvan het dienstverband tussen partijen met wederzijds goedvinden per 1 februari 2023 zou eindigen.
Bestanden gekopieerd naar USB-stick
In de aanloop naar de beëindigingsdatum van het dienstverband heeft de werknemer in zijn thuisomgeving bepaalde digitale bestanden, waaronder enerzijds privébestanden, maar anderzijds ook de nodige bedrijfsbestanden van de werkgever, vanaf zijn bedrijfslaptop gekopieerd naar een USB-stick, met de kennelijke bedoeling om de privébestanden voor hem te behouden na het einde van zijn dienstverband.
Vragen beantwoord en USB-stick gegeven
Het kopiëren van de bestanden is aan het licht gekomen nadat de werknemer op 18 november 2022 zijn bedrijfslaptop bij de werkgever had ingeleverd. Op 21 november 2022 is de werknemer gevraagd op het kantoor van de werkgever te komen om vragen over het overzetten van de bestanden te beantwoorden. De werknemer is op kantoor verschenen en heeft antwoord gegeven op de vragen van de zijde van de werkgever. Daarbij heeft hij ook de betreffende USB-stick aan de werkgever overhandigd.
Gevraagd om ondertekening document
Om een en ander af te ronden, heeft de werkgever de werknemer nog gevraagd een ‘Explanation of Violations and Letter of Guarantee for Non-Proliferation’ in te vullen en te ondertekenen.
Het hiervoor genoemde document bestaat uit twee onderdelen, een vragenlijst en een verklaring. Onderdeel van de verklaring is de volgende passage: I voluntarily accept the company’s legal action(s) taken against me and I accept to compensate de werkgever for any loss, damage or liability whatsoever it has incurred as a result of the aforementioned breaches en violations.
Niet instemmen met verklaring
Bij e-mail van 28 november 2022 heeft de (vorige) gemachtigde van werknemer aan de werkgever medegedeeld dat werknemer bereid was de vragen op het document te beantwoorden, maar dat hij werknemer niet kon adviseren om in te stemmen met (de tekst van) de verklaring.
Op staande voet ontslagen
Al dan niet als reactie op de brief van de gemachtigde van werknemer van 28 november 2022 heeft de werkgever daags daarna, op 29 november 2022, werknemer op staande voet ontslagen. Omdat de periode tussen 21 en 28 november 2022 nog gezien kan worden als onderdeel van het onderzoek naar de achtergronden van de handelswijze van werknemer is het op 29 november 2022 gegeven ontslag in ieder geval nog onverwijld gegeven.
Niet zodanig ernstig
Gelet op hetgeen rondom het overzetten van de gegevens van de bedrijfslaptop naar de USB-stick bekend is geworden is de kantonrechter van oordeel dat de inbreuk die de werknemer heeft gemaakt op de bedrijfsregels van de werkgever niet zodanig ernstig is dat deze een ontslag op staande voet rechtvaardigt. Niet gebleken is dat de werknemer de gegevens van de laptop op de USB-stick heeft overgezet voor een ander doel dan het veiligstellen en kunnen behouden van zijn privébestanden. Hij heeft gehoor gegeven aan de oproep van de werkgever om tekst en uitleg te geven en hij heeft op eerste verzoek van de werkgever de USB-stick overhandigd, zonder dat daarbij gebleken is dat hij de gegevens op een andere gegevensdrager dan die USB-stick heeft overgezet en zonder dat gebleken is dat hij op enig moment enige bedrijfsgegevens met derden heeft gedeeld.
Tenslotte heeft de werknemer aangeboden de vragenlijst van de werkgever in te vullen. Het enige dat hij heeft geweigerd te doen is de verklaring te ondertekenen waarin hij zich vrijwillig zou onderwerpen aan juridische stappen van de werkgever jegens hem en zou toezeggen dat hij alle schade die de werkgever zou lijden zou vergoeden.
De tekst van die verklaring staat gelijk aan een blanco cheque en dat hij die verklaring geweigerd heeft te tekenen is te billijken in het licht van het feit dat hij al uitgebreid opening van zaken had gegeven.
Ontslag op staande voet vernietigd
Kortom, het overzetten van de gegevens was niet geoorloofd, maar niet zodanig ernstig dat dat nog een ontslag op staande voet rechtvaardigt in het licht van het al tussen partijen overeengekomen einde van het dienstverband.
Uit het voorgaande vloeit voort dat de kantonrechter het ontslag op staande voet zal vernietigen.
Status VSO
De daaropvolgende vraag is dan wat de status is van de VSO. In de ontslagbrief van 29 november 2023 staat daarover:
Voor zover vereist vernietigt de werkgever hierbij de in de vaststellingsovereenkomst gemaakte afspraken wat de vergoeding/all-in payment (alinea 2), de eindafrekening (alinea 5), het laten vervallen van het concurrentiebeding, het getuigschrift en de referenties (alinea 8) betreft wegens dwaling, bedrog, onrechtmatige daad en/of wanprestatie.
Wat dwaling en bedrog betreft heeft de werkgever onvoldoende gesteld waaruit zou zijn af te leiden dat werknemer al vóór de totstandkoming van de VSO de bedoeling had om de werkgever te misleiden. Wat wanprestatie betreft heeft de werkgever onvoldoende gesteld om aan te kunnen nemen dat werknemer in verzuim is. Onrechtmatigde daad tenslotte levert geen vernietigingsgrond op.
De conclusie moet dan ook zijn dat de VSO onverkort tussen partijen in stand is gebleven en beide partijen zich op nakoming van de verplichtingen van de andere partij kunnen beroepen.
In zijn verzoekschrift verzoekt de werknemer de werkgever te veroordelen om de VSO na te komen en gelet op het voorgaande zal de kantonrechter de werkgever daartoe veroordelen.
Privébestanden aan werknemer geven
Niet in geschil is dat werknemer nog niet beschikt over zijn privé bestanden; de USB-stick waarop die bestanden waren gekopieerd heeft hij immers aan de werkgever overhandigd. Tijdens de mondelinge behandeling heeft de werkgever toegezegd in ieder geval de privébestanden van werknemer aan hem te doen toekomen. Strikt genomen is een veroordeling van de werkgever daartoe daarom niet noodzakelijk, maar de kantonrechter zal het verzoek daartoe niettemin toewijzen. Aan de nakoming daarvan zal echter vooralsnog geen dwangsom worden verbonden.
Beslissing
De kantonrechter:
- vernietigt de opzegging d.d. 29 november 2022;
- veroordeelt de werkgever tot nakoming van de overeengekomen vaststellingsovereenkomst;
- veroordeelt de werkgever tot verstrekking van de privébestanden van werknemer.
Uitspraak Rechtbank Den Haag, 24 februari 2023, ECLI:NL:RBDHA:2023:8545
