Dat laat minister Hoekstra van Financiën op 25 maart weten in een debat met de Tweede Kamer over het noodpakket banen en economie.
De Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW) is ook ook echt van toepassing op de loonkosten van werknemers waarvoor de werkgever geen loondoorbetalingsplicht heeft, aldus Hoekstra.
Ontslag ondanks NOW
Minister Hoekstra:
“Dat neemt overigens niet weg dat in elke situatie, en dus ook in deze situatie, bedrijven ertoe kunnen overgaan om mensen met een nulurencontract niet aan het werk te hebben dan wel mensen te ontslaan. Die mogelijkheid zal blijven bestaan. Daar moeten we ook reëel over zijn. Hoe langer dit duurt en bedrijven meer in fundamentele problemen komen, ondanks alle regelingen die we optuigen, hoe meer bedrijven van dat type instrumenten helaas gebruik zullen maken. Dus daar moeten we ook realistisch over zijn.”
Hoekstra wil markeren dat hij voor geen enkele werknemer en geen enkel bedrijf — niet voor iemand met een vast contract en niet voor iemand met een nulurencontract — kan uitsluiten dat er uiteindelijk toch afscheid van mensen wordt genomen, hoe verdrietig dat ook is.
Figuurzagen
De minister gaat ook in op de vraag of het redelijk is om hele hoge salarissen voor de volle honderd procent te vergoeden. Hij denkt dat het antwoord gevoelsmatig nee is. Maar in de uitvoering is de vraag: kan je dat figuurzagen?
“Want als je dat niet kan, dan moet je er vermoedelijk toch voor kiezen om maar met die regelingen door te gaan, omdat je anders zulk langdurig uitstel krijgt dat wij dat met de politiek als geheel echt niet wenselijk vinden (…) Ik zal Koolmees hier ook nog specifiek over aanspreken, maar hij zal ergens het gulden midden moeten vinden tussen generiek en snel, en specifiek en waterdicht.”
Is 10 miljard genoeg?
Gevraagd wordt het volgende: dat er nu 10 miljard begroot is, houdt dat er ook rekening mee dat de werkgevers gehoor geven aan die oproep van het kabinet en ze met zijn allen al die werknemers met een onzeker contract, een nulurencontract, uitzendkrachten, ook blijven doorbetalen op de manier zoals dat ze de afgelopen maanden hebben gedaan? Is die 10 miljard genoeg?
Minister Hoekstra:
“We weten natuurlijk niet of die 10 miljard genoeg is. (…) We maken het nu even af op 15 miljard, waarbij ik het dan specifiek heb over de regeling van Koolmees, maar ik heb richting de Staten-Generaal aangegeven dat we denken dat de bandbreedte tussen de 10 en de 20 miljard is. (…)
We hebben gezien dat van de oude werktijdregeling, waarvan in een jaar normaal gesproken een paar honderd mensen gebruikmaken, er vrijdagochtend twee weken geleden 1.000 gebruik van hadden gemaakt en aan het eind van de middag 5.000, terwijl drie dagen later de teller op 40.000 stond. De laatste stand weet ik niet, maar die zal in de honderdduizenden lopen. Dat heeft natuurlijk enorme gevolgen voor die regeling. Daarom is die bandbreedte ook zo groot. Je moet ook rekening houden met een scenario waarin je gewoon over die 20 miljard heen gaat.”
Geen check op reserves
Minister Hoekstra:
“Nee, we gaan niet een soort check doen op wat de reserves van een bedrijf zijn en wat ze dan wellicht zouden hebben kunnen inzetten. Dat wordt ook echt te ingewikkeld. Er is wel iets in de huidige werktijdregeling wat straks ook echt wel weer onderdeel zal uitmaken van de nieuwe regeling. Stel nou dat een bedrijf nu werktijdverkorting aanvraagt en dat blijkt dat het aanvankelijk ruim onder de 20% zat, maar dat het een maand later weer op 80%, 85%, 95% komt. Daarvoor wordt dan vervolgens weer gecorrigeerd.
Maar om specifiek te gaan kijken naar de reserves die een bedrijf heeft en vervolgens de Belastingdienst een assessment te laten maken van in hoeverre het nou verstandig was geweest om die reserves in te zetten, is denk ik echt te veel gevraagd. Dat is ook in de uitvoering onverstandig. Dat gaat grote uitvoeringsproblemen met zich meebrengen.”
Misbruik
Hoekstra:
“Ik zou echt willen herinneren aan de oproep die ik eerder in het debat heb gedaan: echt, mensen en bedrijven, maak geen gebruik van die regelingen als je het zonder die regelingen ook kan uitzingen. Dat is gewoon een morele plicht die we met elkaar hebben.
Wij zullen controleren op misbruik. Ten aanzien van die werktijdverkorting geldt gewoon specifiek dat als de situatie beter uitpakt dan bedrijven misschien hadden voorzien, ze uiteindelijk toch meer omzet maken en daarbij weer over die grens van 80% heen komen, daar gewoon voor wordt gecorrigeerd.
Of het nou om een heel groot bedrijf gaat, een middelgroot bedrijf of een kleiner bedrijf: zeggen “onze inschatting van uw reserves is dat u een stuk van de regeling eigenlijk niet nodig had”, wordt wel heel ingewikkeld. Dat is volgens mij echt iets wat we de Belastingdienst, maar ook onszelf zouden moeten willen besparen.”
Debat Noodpakket Banen en Economie
