Deliveroo voldoet aan de voorwaarden om verplicht deel te moeten nemen aan het bedrijfstakpensioenfonds voor het beroepsvervoer over de weg, aldus de kantonrechter.
Bezorgers van Deliveroo vervoeren tegen vergoeding goederen (maaltijden) over de weg. Deze vervoerswerkzaamheden zijn de kerntaak van Deliveroo en oefent het bedrijf daarmee in hoofdzaak uit. Dat het bezorgen op de fiets gebeurt maakt daarvoor niet uit.
Deliveroo voert als verweer dat zij in hoofdzaak een technologiebedrijf is en haar kerntaak niet het bezorgen is. De bezorging is slechts een onderdeel van de marketingstrategie. Dit is volgens de kantonrechter onvoldoende gebleken.
Werkingssfeerbepaling
Kern van het geschil tussen partijen is de vraag of Deliveroo valt onder de werkingssfeerbepaling van het verplichtstellingsbesluit. Daarbij komt het aan op de uitleg daarvan. Stelplicht en bewijslast liggen bij Pensioenfonds Vervoer.
In het dagelijks spraakgebruik wordt bij maaltijdbezorging per fiets niet direct gedacht aan ‘goederenvervoer over de weg’ of ‘wegvervoer’. Daarmee staat nog niet vast dat de bezorgactiviteiten van Deliveroo niet onder de werkingssfeer van de verplichtstelling kunnen vallen.
Waar het vooral om gaat is wat in de werkingssfeerbepaling staat en wat daaruit naar objectieve maatstaven volgt.
Vervoer van goederen
Beoordeeld moet worden of er goederen over de weg worden vervoerd. Dat is het geval, nu er maaltijden van een restaurant naar de klant worden gebracht. Deze maaltijden worden daarmee over de weg vervoerd. Onder de verplichtstelling valt zowel gemotoriseerd als ongemotoriseerd vervoer van goederen. De werkingssfeerbepaling beperkt zich niet tot gemotoriseerd vervoer en legt de nadruk op het vervoer van de goederen zelf, niet hoe je vervoert. Dat kan dus ook per fiets zijn.
Verplichtstelling
De werkingssfeerbepaling is ruim geformuleerd en daarmee heeft de verplichtstelling een groot bereik. Dit betekent dat ook nieuwe initiatieven van ondernemingen, zoals het bezorgen van maaltijden, waarmee tijdens het tot stand komen van de verplichtstelling geen rekening is gehouden, onder het bereik van de verplichtstelling kunnen vallen. Voor de toepasselijkheid van de verplichtstelling is op zichzelf niet noodzakelijk dat de onderneming die activiteiten al op het moment van het sluiten van de verplichtstelling ontplooide.
Tegen vergoeding
Deliveroo betoogt dat de bezorgkosten geen betaling vormen voor de bezorgde maaltijden. Haar verdienmodel is niet zo simplistisch als Pensioenfonds Vervoer doet voorkomen.
Het verweer van Deliveroo op dit punt gaat er echter aan voorbij dat de bezorgkosten – ofwel servicekosten – die consumenten betalen voor bestelde maaltijden samenhangen met het feit dat die maaltijden juist worden bezorgd door Deliveroo.
Dat de bezorgkostenvergoeding de werkelijke kosten niet volledig dekt is niet relevant. Waar het om gaat is of enige vergoeding wordt ontvangen. De kantonrechter acht het niet aannemelijk dat bezorging van zodanig ondergeschikt belang is voor de bedrijfsvoering van Deliveroo dat gesteld kan worden dat zij in het geheel geen vergoeding voor het bezorgen ontvangt. Daarmee is voldoende komen vast te staan dat Deliveroo de vervoerwerkzaamheden uitvoert tegen vergoeding.
Uitsluitend of in hoofdzaak
Bij een onderneming waar niet uitsluitend werkzaamheden behorend tot het wegvervoer worden uitgevoerd, dus waar het gaat om gemengde werkzaamheden, is de vraag wanneer deze vervoerwerkzaamheden in de hoofdzaak worden verricht.
De vraag is of bij Deliveroo uitsluitend of voor meer dan 50% werkzaamheden behorend tot het wegvervoer worden uitgevoerd.
Kernactiviteit
Pensioenfonds Vervoer heeft voldoende concrete feiten en omstandigheden aangedragen waaruit volgt dat de kernactiviteit van Deliveroo het bezorgen van maaltijden van restaurants is en niet slechts het faciliteren en vergroten van het aantal bestellingen en het bieden van een platform. De activiteiten, het bestelproces, de digitale omgeving en de reclame-uitingen van Deliveroo zijn in hoofdzaak gericht op het uiteindelijke doel: het bezorgen van maaltijden. Het verdienmodel is volledig gebaseerd op de bezorging. Dat een bestelling geplaatst wordt via een digitale omgeving en platform maakt Deliveroo nog niet tot een technologiebedrijf.
Maaltijdbezorging
De kantonrechter neemt aan dat zowel de omzet als ook de loonsom van kantoorpersoneel en loonsom/vergoeding voor de bezorgers te samen, voor meer dan 50% ziet op werkzaamheden ten behoeve van de bezorging van maaltijden. Voor zover de bezorgers werk(t)en op basis van een overeenkomst van opdracht kan de vergoeding voor deze werkzaamheden ook worden meegenomen en toegerekend aan de activiteit van het bezorgen van maaltijden.
De kantonrechter:
- verklaart voor recht dat Deliveroo vanaf 26 juni 2015 valt onder de verplichtstelling van Pensioenfonds Vervoer, vanaf 26 juni 2015 gebonden is aan de statuten, de reglementen en de daarop gebaseerde besluiten van het bestuur van Pensioenfonds Vervoer en vanaf 26 juni 2015 premie moet betalen aan Pensioenfonds Vervoer voor werknemers van Deliveroo conform de bepalingen van het uitvoeringsreglement van Pensioenfonds Vervoer;
- veroordeelt Deliveroo tot betaling van € 638.972,98 aan Pensioenfonds Vervoer, te weten: de onbetaalde pensioenpremie die over de periode van 26 juni 2015 tot 1 juli 2018 verschuldigd is voor de bezorgers in dienst van Deliveroo;
- veroordeelt Deliveroo tot betaling van rente aan Pensioenfonds Vervoer. De rente is verschuldigd ten aanzien van elke maand waarin Deliveroo premie had moeten betalen aan Pensioenfonds Vervoer.
Uitspraak Rechtbank Amsterdam, 26 augustus 2019, ECLI:NL:RBAMS:2019:6292
