Minister Vijlbrief van SZW informeert over het verbod over het ter beschikking stellen van arbeidskrachten bij een staking (onderkruipersverbod).
Onderkruipersverbod
De Arbeidsinspectie heeft in 2025 een signaal afgegeven over artikel 10 van de Waadi. In dat artikel is het verbod op stakingsbreking geregeld. De minister is het eens met het signaal dat het verbod effectiever wordt als deze ook van toepassing wordt verklaard op de inlener. Dit is opgenomen in de Wet meer zekerheid flexwerkers en treedt per 1 januari 2027 in werking.
Dit verbod – ook wel het onderkruipersverbod genoemd – verbiedt bedrijven (als intermediair) om arbeidskrachten ter beschikking te stellen voor het verrichten van werkzaamheden in een bedrijf waar wordt gestaakt, zogeheten ‘bestaakte’ werkzaamheden.
Het signaal van de Arbeidsinspectie over het onderkruipersverbod is geregeld met de sociale partners besproken. De werkgevers- en werknemersorganisaties waren het eens om de inlener ook onder het verbod te laten vallen.
Geen overeenstemming over intra-concern uitlenen
De werkgevers- en werknemersorganisaties hebben geen overeenstemming gevonden over intra-concern uitlenen in relatie tot staken. De werknemersorganisaties vinden dat intra-concern uitlenen het stakingsrecht ondergraaft.
De werkgeversorganisaties vinden dat een onderneming het recht heeft de staking met eigen personeel, dus ook vanuit andere delen van het concern, op te vangen.
Inlener ook verantwoordelijk om stakingsbreking te voorkomen
De Arbeidsinspectie geeft aan dat het verbod zou moeten gelden voor zowel de uitlener als de inlener. Artikel 10 van de Waadi ziet nu alleen op diegene die arbeidskrachten ter beschikking stelt; de uitlener.
Door het verbod te laten gelden voor zowel de uitlener als de inlener, wordt geregeld dat juist ook degene die de stakingsbreking feitelijk organiseert, daar ook op kan worden aangesproken. Zo kan effectiever worden voorkomen dat werkzaamheden bij de inlener door ingehuurde arbeidskrachten kunnen worden overgenomen. Hierdoor wordt gewaarborgd dat stakingen een effectief middel kunnen zijn.
Wet meer zekerheid flexwerkers
Aangezien inderdaad te verwachten is dat het verbod op stakingsbreking effectiever wordt als het verbod ook van toepassing wordt verklaard op de inlener, is destijds bij gelegenheid van het nader rapport op het wetsvoorstel Meer zekerheid flexwerkers (wetsvoorstel Flex) een wijziging voorgesteld van artikel 10 Waadi.
In dit wetsvoorstel is opgenomen dat naast de uitlener ook de inlener in overtreding is als het betreffende artikel niet wordt nageleefd. Deze wet is inmiddels door beide Kamers aangenomen en in het Staatsblad gepubliceerd. Dit onderdeel treedt per 1 januari 2027 in werking.
Intra-concern uitlenen in relatie tot staken
Daarnaast meent de Arbeidsinspectie dat artikel 10 Waadi ook zou moeten gelden voor intra-concern uitlenen. Intra-concern uitlenen is uitgezonderd in de Waadi. Dit wordt gezien als een interne verschuiving binnen dezelfde onderneming of dezelfde groep, en niet als commerciële terbeschikkingstelling door een externe
intermediair.
Vijlbrief wil vasthouden aan het uitgangspunt dat een onderneming een gerechtvaardigd belang heeft om de gevolgen van een staking op te vangen met eigen personeel. Daarbij is hij zich ervan bewust dat een grote onderneming of concern meer mogelijkheden zal hebben om via interne verschuivingen van personeel de staking te ondervangen.
Uitzondering blijft in stand
Ondernemers hebben het recht de eigen organisatiestructuur te bepalen en dus eventueel werknemers uit andere delen van het concern in te zetten om de ‘bestaakte’ werkzaamheden te verrichten. Dit betekent dat een onderneming de mogelijkheid heeft om de gevolgen van de staking organisatorisch (deels) op te vangen. Daarom blijft de uitzondering op artikel 10 Waadi voor intra-concern uitlenen in stand.
Kamerbrief over Wet aanpak schijnconstructies en onderkruipersverbod
