Staatssecretaris Van Oostenbruggen van Fiscaliteit beantwoordt vragen over technische fiscale knelpunten bij invaren.
De voorgestelde aanpassing van de fiscale wetgeving zoals aangekondigd in de Kamerbrief van 18 december 2024 maakt het mogelijk dat de bestaande ingegane vroegpensioenen niet omgerekend hoeven te worden naar een levenslang ouderdomspensioen.
Op grond van de Pensioenwet, de Wet verplichte beroepspensioenregeling en Invoerings- en aanpassingswet Pensioenwet is dit al mogelijk. Het fiscale kader bleek hier in technische zin niet volledig op aan te sluiten, waardoor er in de uitvoeringspraktijk een knelpunt bleek. Het aangekondigde voorstel tot wijziging van het fiscale overgangsrecht beoogt dit op te lossen.
Oplossing voor financieel nadeel
Aanspraken en rechten van een prepensioen of tijdelijk overbruggingspensioen (vroegpensioen) vertegenwoordigen een bepaalde waarde. Bij het omzetten van een vroegpensioen naar een levenslang ouderdomspensioen, wordt die betreffende waarde omgerekend. In feite wordt de waarde in meerdere uitkeringen opgedeeld, dan dat bij een tijdelijk pensioen het geval zou zijn. Dit betekent dat de deelnemers met een ingegaan vroegpensioen er in jaarlijkse uitkering fors op achteruit kunnen gaan. Dit kan dus voor deelnemers met een ingegaan vroegpensioen tot een financieel nadeel leiden. Met het aangekondigde voorstel voor aanpassingen van de fiscale wetgeving kan dit worden opgelost.Tijdelijk karakter
De voorgestelde wetgeving maakt het mogelijk dat de ingegane vroegpensioenen ook na invaren het tijdelijke karakter behouden.
Deelnemers informeren
Niet alleen voor de vroegpensioenen maar voor alle pensioenaanspraken en -rechten geldt dat pensioenuitvoerders gehouden zijn aan de wettelijke bepalingen met betrekking tot het informeren van deelnemers ten aanzien van de transitie naar het nieuwe pensioenstelsel. Op grond van artikel 48 van de Pensioenwet is het van belang dat informatie correct, duidelijk, evenwichtig en tijdig moet zijn. Die normen vult een pensioenuitvoerder in.
Knelpunten na inwerkingtreding aan het licht gekomen
De technische fiscale knelpunten zijn opgekomen bij het opstellen van de invaarplannen door de pensioenfondsen en de beoordeling van pensioenreglementen door de Belastingdienst. Vervolgens zijn deze knelpunten aangekaart bij de ministeries van Financiën en Sociale Zaken en Werkgelegenheid door de Belastingdienst en de Pensioenfederatie.
De Wet toekomst pensioenen is in werking getreden per 1 juli 2023. De technische fiscale knelpunten zijn pas later aan het licht gekomen. Het is niet mogelijk om de inwerkingtreding van een al ingegane wet weer op te schorten.
Zwaarwegend belang
Het gaat hier om technische fiscale knelpunten. De staatssecretaris ziet enerzijds een zwaarwegend belang dat de uitvoering van de Wet toekomst pensioenen geen vertraging oploopt en anderzijds een zwaarwegend belang dat pensioengerechtigden en pensioenuitvoerders zo snel mogelijk duidelijkheid krijgen over het verhelpen van deze technische omissies.
In de Kamerbrief over fiscale knelpunten Wet toekomst pensioenen die de bewindsman op 18 december 2024 heeft aangeboden bij de Eerste en Tweede Kamer, heeft Van Oostenbruggen aangegeven dat er drie pensioenfondsen zijn die met de genoemde technische fiscale knelpunten te maken hebben. Deze pensioenfondsen zijn per 1 januari 2025 ingevaren naar het nieuwe pensioenstelsel. Het invaren vraagt veel uitvoeringscapaciteit van pensioenuitvoerders en betrokken partijen.
Onzekerheid
Alle pensioenuitvoerders en betrokken partijen die voornemens zijn om in te varen, moeten in het geval van een vertraging of uitstel van uitvoering van de Wet toekomst pensioenen, hun gehele organisatie hierop aan te passen. Dit brengt onzekerheid met zich mee voor enerzijds de pensioenuitvoerders en betrokken partijen en anderzijds ook voor de deelnemers en gepensioneerden.
Zeer onwenselijk
Het is daarom zeer onwenselijk om de gehele uitvoering van de Wet toekomst pensioenen te vertragen of uit te stellen, alleen vanwege de technische fiscale knelpunten. Deze technische fiscale knelpunten zijn aan de orde omdat de fiscale wetgeving nog niet in lijn is met de Pensioenwet, waarin al overgangsrecht ten aanzien van wezenpensioen is opgenomen en daarnaast invaren van ingegane vroegpensioenen (zonder dit om te zetten naar een levenslang pensioen) al mogelijk is.
Uitvoering Wtp niet vertragen of uitstellen
De minister vindt het dan ook niet in verhouding staan om vanwege een beperkt aantal technische fiscale knelpunten, de gehele uitvoering van de Wet toekomst pensioenen te vertragen of uit te stellen.
Het is juist in het belang van burgers en dan meer specifiek deelnemers aan pensioenregelingen om deze technische fiscale knelpunten bij invaren op te lossen.
Transitiedatum van 1 januari 2028 is leidend
Uitstel of vertraging van de transitie betekent dat niet alleen pensioenuitvoerders, maar ook de betrokken partijen hun planning aan moeten passen. Dit is niet efficiënt en zorgt voor onrust in de pensioensector. De staatssecretaris hecht er daarom belang aan dat de uiterste transitiedatum van 1 januari 2028 leidend blijft, zodat pensioenuitvoerders, betrokken partijen en de deelnemers duidelijkheid en zekerheid hebben. Dit vind ik een zwaarwegend belang om vooruitlopend op wetgeving, via een beleidsbesluit deze fiscale knelpunten op te lossen.
Gevolgen afwijzing wetsvoorstel
Afwijzing van het wetsvoorstel heeft geen tot beperkte impact op de uitvoering van de Wet toekomst pensioenen. Bij afwijzing van het wetsvoorstel worden de technische fiscale knelpunten niet opgelost. Een ingegaan tijdelijk overbruggingspensioen, prepensioen en wezenpensioen worden dan bij invaren niet langer geëerbiedigd. Dat is nadelig voor deelnemers, maar wel uitvoerbaar.
De staatssecretaris merkt hierbij wel op dat het doel van overgangsrecht ten aanzien van wezenpensioen zoals in de Wet toekomst pensioenen reeds is vastgelegd, dan niet gerealiseerd wordt. Hij reken echter op maatschappelijk en politiek draagvlak voor de aangekondigde wetgeving, omdat dit juist een aantal technische fiscale knelpunten oplost die in het belang van de deelnemer zijn.
Antwoorden op Kamervragen over technische fiscale knelpunten bij invaren
