Het kabinet is zich ervan bewust dat er in bepaalde sectoren, zoals bijvoorbeeld in de zorg nu veel
overuren worden gemaakt. Het kabinet weet echter niet of, en zo ja in welke mate de overuren die personeel nu in deze sectoren maakt, leiden tot een hoger huishoudinkomen in 2020 en daarmee doorwerken naar de toeslagen.
Het huishoudinkomen wordt beïnvloed door verschillende factoren, bijvoorbeeld of sprake is van een of meer inkomens binnen een huishouden, de hoogte van het arbeidsinkomen en eventuele fiscale
aftrekposten die het verzamelinkomen beïnvloeden. Dat betekent daarom dat overwerkuren niet
per definitie tot een hoger huishoudinkomen leiden.
Het kabinet heeft geen zicht op de mate waarin mensen die werken in de genoemde sectoren afhankelijk zijn van een toeslag of toeslagen en – als dat zo is – of zij een inschatting kunnen maken van het effect van een extra inkomen als gevolg van de hoeveelheid overwerkuren op hun huishoudinkomen en daarmee op de toeslagen die zij in 2020 hebben ontvangen.
Ook weet het kabinet niet of er partners of huisgenoten zijn die wellicht ten gevolge van de coronacrisis een lager inkomen hebben, waardoor een hoger inkomen als gevolg van overwerken geen of minder invloed heeft op de hoogte van de toeslagen die dit huishouden ontvangt.
Wijziging doorgeven
Het kabinet onderkent dat in deze sectoren zeker ook mensen werken die voor het met hun huishoudinkomen kunnen rondkomen afhankelijk zijn van toeslagen. Juist daarom werkt het huidige stelsel van toeslagen in de actualiteit dat ervoor zorgt dat mensen die hun jaarinkomen te laag inschatten (door bijvoorbeeld geen rekening te houden met overwerk) of – in deze coronacrisis waarschijnlijk meer voorkomend – te hoog hebben ingeschat, door het doorgeven van een wijziging aan de Belastingdienst/Toeslagen een aanpassing van hun maandelijkse toeslag(en) kunnen ontvangen.
Verantwoordelijk
Hoewel het kabinet begrijpt dat in tijden van veel overwerken het hoofd van mensen niet echt staat naar het doorgeven van inkomenswijzigingen aan de Belastingdienst/Toeslagen, is het huidige toeslagenstelsel erop ingericht dat een individuele toeslagontvanger wel verantwoordelijk blijft voor de aanpassing van het (verwachte) huishoudinkomen en de op grond daarvan aangevraagde toeslag.
Tijdig doorgeven
Uitgangspunt van het huidige toeslagenstelsel is dat het gebaseerd is op het actuele inkomen en de
gezinssituatie van een huishouden. Dit betekent dat wijzigingen in inkomen gevolgen kunnen hebben
voor de toeslagen. Dit werkt beide kanten op: bij een hoger inkomen is minder inkomensondersteuning nodig en bij een lager inkomen meer. Het is daarom van groot belang dat burgers tijdig hun wijzigingen in inkomen doorgeven, zodat de toeslagen goed aansluiten op de actuele situatie binnen het huishouden en verrassingen aan het eind van het jaar zoveel mogelijk worden voorkomen.
Verkenning
De afgelopen weken is verkend of er voor de zorg en/of voor andere vitale sectoren waar nu veel
wordt overgewerkt een maatregel of regeling getroffen kan worden die voorkomt dat een mogelijk
hoger huishoudinkomen in 2020 als gevolg van het overwerk doorwerkt naar de toeslagen.
Geen uitzonderingen
De uitkomst van deze verkenning is dat het niet mogelijk is om uitzonderingen te maken voor specifieke groepen, of dat op een of andere manier rekening kan worden gehouden met een eventueel resulterende terugvordering van toeslagen als gevolg van overwerk na afloop van dit corona-jaar.
De Belastingdienst/Toeslagen kan namelijk niet zien of iemand in de zorg of in een andere vitale sector werkt en kan ook niet uit de basisregistratie inkomen halen of het inkomen afkomstig is uit regulier
werk of uit overwerk. Dit betekent dat, als er in deze coronatijd compensatie geboden zou moeten
worden voor vermindering van toeslagen als gevolg van overwerk, dit voor iedereen zou moeten
gelden die in 2020 meer is gaan verdienen, dus ook als gevolg van een nieuwe baan, een andere
partner of een gewijzigd arbeidscontract.
Communicatie
Het kabinet zal nu primair inzetten op communicatie om burgers te wijzen op het belang om verwachte wijzigingen in het huishoudinkomen van 2020 zo snel mogelijk door te geven aan de Belastingdienst/Toeslagen.
Individuele afspraken
Daarnaast kunnen in sectoren waar nu veel wordt overgewerkt een werknemer en zijn werkgever individueel ook afspraken maken over hoe om te gaan met overwerkuren waarmee een mogelijk ongewenste doorwerking naar de toeslagen wordt voorkomen. Dat kan bijvoorbeeld door af te spreken om dit jaar gemaakte overwerkuren geheel of gedeeltelijk niet uit te laten betalen maar deze als vrije tijd door te schuiven naar volgend jaar.
Antwoorden op Kamervragen over overwerkuren in relatie tot toeslagen
