Het kabinet maakt middelen beschikbaar om de koopkracht te repareren. Het kabinet heeft de een-op-een koppeling van de AOW-leeftijd uit de begroting gehaald en stopt met het voornemen om het maximum dagloon te verlagen. Een aantal andere maatregelen met betrekking tot bijvoorbeeld de WW wordt met een jaar uitgesteld.
Koopkracht
Voor een doorsnee huishouden daalt de koopkracht volgens de nieuwste raming met 0,1%. Eerder werd dit door het CPB geraamd op -0,3%. Lage inkomens en ouderen gaan er wel op vooruit. Een doorsnee laag inkomen met 0,2% en een doorsnee oudere met 0,3%.
De koopkrachtdaling is een gevolg van de maatregelen uit het coalitieakkoord, zoals de vrijheidsbijdrage. Het kabinet geeft aan dat het koopkrachtpakket een technische invulling is en op zoek wil naar breed draagvlak. Het kabinet wil me de Tweede Kamer in gesprek over de definitieve invulling van maatregelen.
Er is gestreefd naar een zo evenwichtig mogelijk koopkrachtbeeld door een verhoging van de belastingkorting voor werkenden (de arbeidskorting) met 173 euro en een verlaging van de belastingtarieven in de eerste en tweede schijf met 0,06 procent. Daarnaast worden de accijnskortingen verlengd om de prijs aan de pomp te drukken. De middelen worden deels gedekt door de inkomensgrens voor het hoogste belastingtarief niet aan te passen waardoor mensen eerder het hoogste tarief betalen.
Door de belastingkorting voor ouderen te verlagen met 100 euro en een aantal negatief geëvalueerde fiscale regelingen af te schaffen. Ook wordt de belasting op leidingwater iets verhoogd en gaat de premie voor de Werkhervattingskas (Whk) omhoog omdat de kosten voor WGA-uitkeringen ook gestegen zijn.
Komend jaar vallen er als gevolg van dit pakket minder mensen onder de armoedegrens dan eerder door het CPB geraamd. Het aantal personen dat in armoede leeft blijft nu naar verwachting gelijk, en het aandeel kinderen dat opgroeit in armoede neemt naar verwachting af met 0,1%.
Kinderopvangtoeslag
Het kabinet heeft voor de begroting van 2027 besloten de kinderopvangtoeslag minder te laten stijgen dan eerst het plan was in het coalitieakkoord: er gaat komend jaar 322 miljoen extra naar het verhogen van de kinderopvangtoeslag, waarmee de toeslag voor veel ouders nog steeds hoger uitvalt dan in 2026.
Noodfonds
Om mensen te helpen hun energierekening te betalen opent het kabinet het Noodfonds Energie. Er is 193 miljoen beschikbaar om huishoudens met een laag inkomen en een hoge energierekening komende winter te ondersteunen. Iedereen die er recht op heeft en een aanvraag doet krijgt steun. De verwachting is dat het gaat om ongeveer 500.000 huishoudens. Huishoudens in Caribisch Nederland ontvangen extra ondersteuning via een uitbreiding van de bestaande energietoelage.
Maatregelen coalitieakkoord
Vóór de zomer heeft het kabinet in een brief aan de vakbonden en werkgevers aangegeven te stoppen met het voornemen om de AOW-leeftijd een-op-een te koppelen aan de levensverwachting en de overige maatregelen voorlopig niet in de huidige vorm voort te zetten. Dit staat nu ook in de begroting.
Het kabinet ziet daarnaast af van de verlaging van het maximum dagloon, op basis waarvan het UWV de maximale hoogte van de uitkeringen berekent.
Uitstel
Alle andere bezuinigingen in de sociale zekerheid en op de arbeidsmarkt die voor 2027 waren voorgesteld, zoals de afschaffing van de compensatie transitievergoeding, worden een jaar uitgesteld naar 1 januari 2028.
Compensatie transitievergoeding
In de begroting SZW 2027 staat het volgende aangegeven:
“De maatregel om de compensatieregeling transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid Compensatieregeling LAO) te beperken tot kleine werkgevers per 1 juli 2026 is eerder middels een Nota van Wijziging aangepast en uitgesteld naar 1 januari 2027. De wijziging van het wetsvoorstel resulteert in een gehele afschaffing van de Compensatieregeling LAO en de Compensatieregeling bij bedrijfsbeëindiging als gevolg van pensionering of overlijden van de werkgever (Compensatieregeling BE). De in het coalitieakkoord aangekondigde afschaffing van de Compensatieregelingen wordt hiermee vervroegd van 1 januari 2028 naar 1 januari 2027. (…) De afschaffing per 1 januari 2027 is echter met een jaar uitgesteld (…) naar 1 januari 2028.”
WW duurverkorting met één jaar
Ook wordt de verkorting van de duur van de WW en de daaraan gekoppelde hogere uitkering in de eerste twee maanden uitgesteld tot 1 januari 2029.
In de begroting staat het volgende:
“De maatregel om de maximale duur van een WW-uitkering in te korten van 24 naar 12 maanden, is met één jaar uitgesteld naar 1 januari 2029. Dit leidt tot hogere uitgaven aan de WW- en loongerelateerde WGA-uitkering in 2029 en 2030.”
Uitstel tegemoetkoming arbeidsongeschikten
De afschaffing van de tegemoetkoming arbeidsongeschikten is met één jaar uitgesteld naar 1 januari 2029.
Terugdraaien verlaging maximumdagloon
Het kabinet heeft besloten om de verlaging van het maximumdagloon met 20% terug te draaien. Hierdoor nemen de uitgaven op de SZW-begroting (voor de WIA, WAO, ZW, WW en verlofregelingen) toe.
Handreiking
In een brief aan de werkgevers en de vakbonden schrijft minister Vijlbrief dat het kabinet met deze handreiking ruimte creëert voor een inhoudelijk gesprek. Dit gesprek moet gaan over het verbeteren van de sociale zekerheid, de arbeidsmarkt en het aanjagen van de economische groei. De uitkomsten van het overleg wil het kabinet dan verwerken in de begroting op het eerstvolgende budgettaire besluitvormingsmoment.
Nieuwkomers
Het kabinet wil dat meer nieuwkomers aan het werk gaan. Om dat te bevorderen, breidt het kabinet het aantal ‘Meedoenbalies’ in azc’s uit van 40 nu naar 90 in 2027. Bij deze balies kunnen mensen terecht voor werk en andere participatie-activiteiten. Voor de uitbreiding is komend jaar 5 miljoen extra beschikbaar.
Op de Nationale Salarisdag behandelen de sprekers alle relevante (belasting)maatregelen voor 2027 en daarna. Laat je informeren!
