De vaste commissie voor Financiën heeft op 7 oktober 2026 overleg gevoerd met staatssecretaris Eerenberg van Financiën over de Belastingdienst. Vragen zijn onder meer gesteld over de bezuinigingsopgave bij de fiscus.
Drie sporen
De heer Oosterhuis (D66) heeft een vraag gesteld over de taakstelling bij de Belastingdienst:
“De Belastingdienst moet uiteindelijk structureel 280 miljoen euro besparen. Het kabinet heeft daarvoor drie routes op het oog: het inzetten van AI en digitalisering, vereenvoudiging van wetgeving en efficiënter werken. Dat klinkt allemaal aantrekkelijk, maar het blijft ook wel wat vaag. Gaan een chatbot, minder licenties en efficiëntere inkoop nu daadwerkelijk 280 miljoen euro besparing opleveren? Kan de staatssecretaris dit nog wat concretiseren? Wanneer krijgt de Kamer een onderbouwd plan met ook concrete besparingen?”
Staatssecretaris Eerenberg:
“Dan kom ik op de taakstelling (…). Vanaf 2030 is die 276 miljoen, maar vanaf 2035 is die 438 miljoen euro, en dan hebben we ook nog werk aan uitvoering. Dat zijn aanvullende middelen die vanaf 2032 gaan afnemen. Dat was ook nog eens 100 miljoen. Als je het dus even huiselijk doet: je kijkt naar een opgave van een half miljard. We hebben hiervoor de drie sporen: ervoor zorgen dat je een simpeler fiscaal stelsel hebt, want daar werken dan gewoon minder mensen aan, AI et cetera. (…) Ik geloof wel in die drie sporen, maar die waren wel gericht op de vorige taakstelling. (…) Maar op een gegeven moment is dat niet allemaal meer op te lossen met effectiever werken en slimmere tools; dan zullen we met elkaar ook het gesprek moeten voeren over de keuzes die daarachter wegkomen. We zijn nog niet zover dat ik u daar nu iets concreets over kan zeggen, ook omdat het voor 2032 is. Alles is erop gericht om te kijken of het met die eerste drie sporen lukt, maar ik sluit echt niet uit dat we ook gewoon met elkaar bepaalde activiteiten moeten gaan afschalen.”
De heer Oosterhuis (D66):
“Dat is volgens mij precies het gesprek dat we moeten voeren. Ik heb namelijk zo mijn twijfels of deze drie sporen inderdaad genoeg zijn. Misschien is inderdaad meer nodig (…). Maar wat is het moment waarop we dat kunnen doen? Wanneer kunnen we meer onderbouwing krijgen van wat er wel kan, met de drie sporen die er nu zijn? Wat gaat dat opleveren? En wat is er dan nog meer nodig?”
De staatssecretaris geeft aan dat het kabinet met meer informatie komt bij de Voorjaarsnota.
Reactie FNV: waanzin
Vakbond FNV noemt de voorgenomen extra bezuinigingen van staatssecretaris Eerenberg op de Belastingdienst volstrekt onverantwoord. De Belastingdienst kampt nu al met grote personeelstekorten, waardoor miljarden aan belastinginkomsten blijven liggen.
De totale bezuiniging loopt op tot bijna een half miljard euro per jaar. Een waanzinnig slecht idee, zo vindt Jasper de Jong, bestuurder FNV Overheid.
De Jong:
“Het lukt de overheid al jaren niet om het belastingstelsel eenvoudiger te maken. En nu moet toverwoord AI ineens honderden miljoenen euro’s aan bezuinigingen mogelijk maken? Dat is luchtfietserij. Chatbots inzetten om burgers met vragen af te poeieren is bovendien geen verbetering van de dienstverlening, maar opnieuw een manier om die af te schalen.”
Voldoende mensen en middelen
Volgens FNV laten de plannen zien hoe onverstandig de generieke bezuinigingen op de Rijksoverheid zijn.
“Je maakt de overheid niet beter door de mensen weg te bezuinigen die het werk moeten doen. (…) Zorg dat de Belastingdienst voldoende mensen en middelen heeft om belasting te innen, fraude aan te pakken en burgers te helpen. Dát is pas efficiënt.”
Conceptverslag Belastingdienst
