Minister Van Gennip van SZW informeert de Tweede Kamer over de opzet en vraagstelling van de periodieke rapportage van het beleidsthema ‘Ziekte en Arbeidsongeschiktheid werknemers’ uit de Strategische Evaluatieagenda (SEA).
Loondoorbetaling en re-integratie
Het kabinet vindt het van groot belang dat werknemers beschermd zijn tegen de inkomensgevolgen van ziekte en arbeidsongeschiktheid. En dat zieke werknemers waar mogelijk worden gestimuleerd om te blijven werken of (op termijn) weer aan het werk te gaan. Daarom hebben werkgevers de verplichting om bij ziekte van de werknemer het loon voor maximaal twee jaar door te betalen (loondoorbetaling bij ziekte). Ook zijn werkgevers verplicht om samen met de werknemer te werken aan re-integratie (Wet verbetering poortwachter).
Ziektewet
Voor zieke werknemers die geen werkgever meer hebben (bijvoorbeeld doordat het tijdelijke contract afloopt) biedt de Ziektewet (ZW) vergelijkbare bescherming. UWV verstrekt in dat geval een uitkering en is verantwoordelijk voor de re-integratie.
WIA
Voor werknemers die langer dan twee jaar ziek zijn biedt de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) inkomensbescherming tegen de financiële gevolgen van ziekte en arbeidsongeschiktheid en ondersteuning in de zoektocht naar werk.
Periodiek evalueren
Met deze verschillende regelingen wordt beoogd bij te dragen aan de bescherming van inkomensgevolgen van ziekte en arbeidsongeschiktheid en het stimuleren dat werknemers zo snel mogelijk weer aan het werk gaan. Het is van belang om periodiek te evalueren of de beoogde doelen daadwerkelijk bereikt worden.
Doelmatigheid en doeltreffendheid onderzocht
In het najaar van 2025 zal de minister de Tweede Kamer een periodieke rapportage ‘Ziekte en Arbeidsongeschiktheid werknemers’ toesturen. Met deze periodieke rapportage wordt de doelmatigheid en doeltreffendheid van de verschillende regelingen binnen het stelsel van ziekte en arbeidsongeschiktheid onderzocht. De rapportage beslaat de periode 2017–2024 en sluit daarmee aan op de periode waarop de meest recente beleidsdoorlichting uit 2017 betrekking had.
De aankomende rapportage ziet op regelingen die betrekking hebben op ziekte en arbeidsongeschiktheid van werknemers. Naast de inkomens- en re-integratieondersteuning vanuit de WIA en de ZW gaat het om de verplichtingen in de wachttijd en de gekozen financieringssystematiek.
WAZ en WAO niet meegenomen
De Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen (WAZ) en de Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO) worden net zoals bij de vorige rapportage niet meegenomen. Sinds 2004 en 2006 kunnen er geen mensen meer instromen in deze regelingen. Het aantal mensen dat een uitkering krijgt uit één van deze regelingen neemt daardoor elk jaar af. Ook wordt er op deze regelingen geen actief beleid gevoerd. Dit maakt dat het meenemen van deze twee regelingen weinig toegevoegde waarde heeft.
Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen
Voor zelfstandigen geldt dat het kabinet van mening is dat zij, net zoals werknemers, een inkomensvoorziening moeten hebben in geval van (langdurige) arbeidsongeschiktheid. Het kabinet werkt daarom aan een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen. Het conceptwetsvoorstel Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen is op 11 juni 2024 gepubliceerd voor internetconsultatie en valt buiten de scope van deze periodieke rapportage, die ziet op de regelingen voor ziekte en arbeidsongeschiktheid van werknemers in de afgelopen periode.
Om de onafhankelijkheid van de periodieke rapportage te borgen, wordt deze uitbesteed aan een externe partij. Het voornemen is het traject voor aanbesteding van deze opdracht te starten in het derde kwartaal van 2024, zodat de rapportage eind 2025 aan de Tweede Kamer kan worden aangeboden.
Kamerbrief over opzet periodieke rapportage Ziekte en Arbeidsongeschiktheid werknemers
