De zaak gaat over de vraag of de werknemer bij het einde van zijn dienstverband nog openstaande verlofdagen had die moeten worden uitbetaald. De werknemer vindt van wel en vordert betaling van het verlofsaldo. Volgens de werkgever heeft de werknemer bij het einde van zijn dienstverband een negatief verlofsaldo, zodat de vordering moet worden afgewezen.
De zaak spitst zich toe op de vraag of de werkgever tijdens de ziekte van de werknemer vakantiedagen mocht afschrijven tijdens de volgens de werkgever jaarlijks terugkerende collectieve bedrijfssluitingen in de zomer en rond kerst. De kantonrechter wijst de vordering van de werknemer tot betaling van het verlofsaldo toe.
Wat vinden partijen?
De werknemer vindt dat hij bij het einde van het dienstverband nog 131,48 uur aan verlof open had staan. De werkgever is van mening dat het verlofsaldo bij einde dienstverband -61,02 uur betrof.
Partijen zijn het eens over het verlofsaldo dat de werknemer heeft opgebouwd. Het geschil tussen partijen wordt veroorzaakt door het feit dat de werkgever in de periode van ziekte van de werknemer de jaarlijkse collectieve bedrijfssluitingen in de zomervakantie (3 weken) en rond de kerst ook in mindering heeft gebracht op het verlofsaldo van de werknemer.
Geen schriftelijke instemming
De werknemer is het daar niet mee eens. Hij voert aan dat hij niet schriftelijk heeft ingestemd met het inleveren van verlofdagen voor de collectieve bedrijfssluitingen. Deze schriftelijke instemming was wel vereist op grond van de wet (artikel 7:638 BW).
Voor zover er al schriftelijk afgesproken zou zijn dat de werknemer jaarlijks in de zomer en rond de kerst vanwege een collectieve bedrijfssluiting verlofdagen op zou nemen, geldt dat de werkgever vanwege de ziekte van de werknemer opnieuw expliciet toestemming had moeten vragen om die dagen als verlofdagen in plaats van ziektedagen aan te merken (artikel 7:638 lid 8 BW). Dat is niet gebeurd. de werknemer stelt geen toestemming te hebben gegeven.
Altijd drie weken gesloten
De werkgever voert aan dat het bedrijf altijd drie weken is gesloten is in de zomerperiode. Er werkt dan niemand. Dat geldt ook voor de kerstperiode. Deze collectieve bedrijfssluitingen zijn al jaren vast onderdeel van het bedrijfsbeleid. De afspraken over het opnemen van verlof tijdens de collectieve bedrijfssluitingen waren al gemaakt voordat de werknemer ziek werd.
Regels vakantie opnemen
Hoofdregel is dat een vakantie wordt vastgesteld volgens de wensen van de werknemer. Van deze hoofdregel kan worden afgeweken (artikel 7:638 lid 2 BW).
Schriftelijke afspraak
Een werkgever en werknemer kunnen samen afspreken dat de werknemer in een bepaalde periode – bijvoorbeeld in de zomer of rond kerst – verplicht vakantie moet opnemen. Deze afspraak moet volgens de wet schriftelijk worden vastgelegd. Het is aan de werkgever om aan te voeren dat zo’n schriftelijke afspraak is gemaakt en om dat te bewijzen als de werknemer de afspraak betwist.
Zieke werknemer en vakantie
De wet geeft ook regels die specifiek van toepassing zijn op een zieke werknemer. Hoofdregel is dat dagen waarop een werknemer ziek is gedurende zijn vakantie niet kunnen gelden als vakantie. Deze hoofdregel geldt ook tijdens een collectieve bedrijfsvakantie. Ook hier geldt dat er weer uitzonderingen op de hoofdregel mogelijk zijn.
In een voorkomend geval
In de eerste plaats is het mogelijk om ‘in een voorkomend geval’ met de werknemer af te spreken dat wél vakantie wordt opgenomen tijdens ziekte. De nadruk ligt hier op ‘in een voorkomend geval’. Dit betekent dat de werkgever met een zieke werknemer afspraken kan maken over opname van vakantiedagen op het moment dat er concreet sprake is van een vakantie.
Bij voorbaat afspreken
De tweede uitzondering gaat over het bij voorbaat (in tegenstelling tot ‘in een voorkomend geval’) afspreken dat vakantiedagen worden opgenomen, ook als de werknemer tijdens de vakantie ziek is. Partijen kunnen alleen voor wat betreft de bovenwettelijke vakantiedagen bij voorbaat afspreken dat ziektedagen toch worden aangemerkt als vakantiedagen. Een afspraak bij voorbaat kan dus niet gaan over wettelijke vakantiedagen van de werknemer.
Ook bij deze uitzonderingen geldt dat het aan de werkgever is om aan te voeren dat de afspraken zijn gemaakt en om dat te bewijzen op het moment dat de werknemer het bestaan ervan betwist.
Afspraken over collectieve bedrijfsvakantie
De werkgever stelt dat er afspraken zijn gemaakt over een collectieve bedrijfsvakantie. Volgens de werkgever zijn de collectieve bedrijfsvakanties in de zomer en rond kerst al jaren vast onderdeel van het bedrijfsbeleid. De werkgever heeft de stelling niet onderbouwd met stukken. Uit niets blijkt dat er een schriftelijke afspraak ligt over de gestelde collectieve bedrijfsvakanties.
Afspraak moet schriftelijk zijn
Uit de geschetste regels volgt dat een dergelijke afspraak wel op papier moet zijn gezet. De werknemer betwist dat deze afspraak is gemaakt. Het zou dan op de weg van de werkgever liggen om te bewijzen dat er een (schriftelijke) afspraak is gemaakt over opname van vakantie tijdens de bedrijfssluitingen, maar de werkgever heeft geen bewijsaanbod gedaan. De kantonrechter komt niet toe aan het opdragen van bewijs.
Werknemer was ziek tijdens collectieve bedrijfsvakantie
Ook als de werkgever wel bewijs zou mogen leveren en daar ook in zou slagen (de werkgever zou een schriftelijke afspraak over de collectieve bedrijfsvakanties kunnen laten zien), zou de werkgever er nog niet zijn. In dit geval speelt immers de specifieke situatie dat de werknemer in de periode waarover partijen een discussie hebben ziek was. Dan gelden de bijzondere regels over het opnemen van vakantie door een zieke werknemer.
De werkgever heeft gesteld dat de afspraken over een collectieve bedrijfsvakantie al van kracht waren voordat de werknemer ziek werd. Daar blijkt niet uit dat is afgesproken dat de collectieve bedrijfsvakantie ook als vakantie zou gelden voor een zieke werknemer. De werkgever heeft dat niet aangevoerd.
Alleen voor bovenwettelijke vakantiedagen
Een dergelijke afspraak bij voorbaat zou bovendien alleen kunnen gelden voor de bovenwettelijke vakantiedagen. Ook blijkt uit de stellingen van de werkgever niet dat in het voorkomende geval – dus toen de zomersluiting en de kerstsluiting voor de deur stonden – met de werknemer is afgesproken dat er vakantiedagen zouden worden afgeschreven. Zoals uit de geschetste regels blijkt, is de instemming van een zieke werknemer om ziektedagen als vakantiedagen aan te merken wel nodig.
Geen afspraak gemaakt
Nu niet is gesteld of gebleken dat de werkgever met de werknemer de afspraak heeft gemaakt dat de collectieve bedrijfssluitingen ook tijdens zijn ziekte zouden worden aangemerkt als vakantie, ligt de vordering van de werknemer tot betaling van vakantiedagen voor toewijzing gereed.
De werkgever heeft geen ander verweer gevoerd tegen de vordering tot betaling van vakantiedagen dan dat deze al zouden zijn opgenomen tijdens de collectieve bedrijfssluitingen.
De werkgever heeft geen verweer gevoerd tegen het gevorderde aantal verlofuren en de waarde van een verlofuur (het uurloon plus vakantiegeld). De kantonrechter wijst daarom het gevorderde bedrag van € 2.328,77 bruto toe.
Wettelijke verhoging en rente
De werknemer heeft de wettelijke verhoging gevorderd over het bedrag van het verlofsaldo. De kantonrechter overweegt dat de wettelijke verhoging is bedoeld als prikkel voor de werkgever om het loon tijdig te betalen.
De werkgever heeft het verlofsaldo in het kader van de eindafrekening niet betaald omdat er tussen partijen een geschil bestond over de verschuldigdheid daarvan. Hoewel de werkgever achteraf ongelijk krijgt, was het standpunt niet op voorhand onhoudbaar. Ook gaat het hier niet om de maandelijkse loonbetaling, maar om uitbetaling van verlofsaldo in het kader van de eindafrekening. De kantonrechter ziet in deze omstandigheden aanleiding om de wettelijke verhoging te matigen tot 10%.
De gevorderde wettelijke rente is toewijsbaar. Partijen zijn het er over eens dat uiterlijk 10 mei 2024 de eindafrekening had moet zijn voldaan. Daarom is de wettelijke rente over het verlofsaldo vanaf die datum toewijsbaar.
Uitspraak Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 8 januari 2025, ECLI:NL:RBZWB:2025:82
