De knelpunten die door de Stichting van de Arbeid en de pensioenkoepels zijn gemeld betreffen:
- de beperking van waardeoverdracht van kleine pensioenen, die zijn ontstaan door collectieve beëindiging van een pensioenregeling, en
- de onmogelijkheid van afkoop van kleine nettopensioenen.
Waardeoverdracht
Waardeoverdracht van een klein pensioen houdt in dat een pensioenuitvoerder de pensioenaanspraak van een gewezen deelnemer overdraagt aan een andere pensioenuitvoerder. Het pensioen gaat mee met de werknemer, die van baan is gewisseld. De overdragende pensioenuitvoerder hoeft dat pensioen niet langer te administreren en de werknemer heeft alle pensioenen bij elkaar.
Het recht van pensioenuitvoerders op waardeoverdracht geldt voor bestaande en voor nieuwe kleine pensioenen. De grens tussen beide soorten kleine pensioenen ligt op 1 januari 2018. Het recht op waardeoverdracht geldt alleen voor het pensioen van ‘slapers’, dus van werknemers die van baan en
pensioenregeling zijn gewisseld.
Twee verzoeken
De Stichting van de Arbeid heeft op 9 april 2019, mede namens de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars, zich tot minister Koolmees gewend met twee verzoeken.
1 Automatische waardeoverdracht kleine pensioenen
Het eerste verzoek betrof het mogelijk maken van automatische waardeoverdracht van alle kleine pensioenen, ook als die zijn ontstaan doordat de betreffende werkgever inmiddels een nieuwe pensioenregeling laat uitvoeren door een andere pensioenuitvoerder (‘collectieve beëindiging’) zonder collectieve waardeoverdracht te hebben laten plaatsvinden.
2 Tussentijdse afkoop kleine nettopensioenen
Het tweede verzoek betreft het (weer) mogelijk maken van tussentijdse afkoop van kleine nettopensioenen. Nettopensioenen zijn aanvullende pensioenen opgebouwd boven het pensioenloonmaximum (nu: €110.111).
Ad 1. Wetswijziging automatische waardeoverdracht
De Stichting van de Arbeid, de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars hebben hun oorspronkelijke voorstel van 9 april 2019 aangepast in een brief van 9 januari 2020. Uitkeringsregelingen uitgevoerd door verzekeraars maken geen onderdeel meer uit van het verzoek. Reden is de verwachte bijbetalingsplicht voor betrokken werkgevers.
De minister ziet meerwaarde in uitbreiding van de wettelijke mogelijkheid om kleine pensioen te mogen overdragen. Door samenvoeging van alle kleine pensioenen, hoe ook ontstaan, worden deze gebundeld tot een aanzienlijker omvang voor deelnemers. Als pensioenuitvoerders kleine pensioenen automatisch mogen overdragen kunnen uitvoeringskosten dalen.
Koolmees is daarom bereid een wetswijziging voor te bereiden en deze in werking te laten treden met ingang van 1 januari 2022.
Ad 2. Evaluatie nettopensioenen afwachten
Kleine nettopensioenen vallen vooralsnog niet onder de Wet waardeoverdracht klein pensioen. Hier geldt namelijk een acceptatieplicht voor een inkomende waardeoverdracht, en dat is niet uitvoerbaar
als niet alle pensioenuitvoerders een nettopensioenregeling uitvoeren.
De minister wil niet vooruit lopen op de uitkomsten van de evaluatie van nettopensioenen door Financiën. Afkoop is onderdeel van die evaluatie. Zodra mogelijk zal Financiën de Tweede Kamer informeren over deze evaluatie. Vervolgens wordt bekeken of dan wel onder welke voorwaarden een wetsuitbreiding verantwoord en gewenst is.
Plan van aanpak waardeoverdracht
Pensioenuitvoerders, die gebruik willen maken van hun recht om bestaande kleine pensioenen (ontstaan vóór 1 januari 2018) over te dragen, moeten vóór 1 juli 2020 een uitvraag doen bij het pensioenregister om te inventariseren welk deel van de betreffende pensioenaanspraken zij kunnen overdragen.
Overdracht kan alleen als een pensioenuitvoerder de andere pensioenuitvoerder vindt, waar de
deelnemer actief pensioen opbouwt. Op basis van deze gegevens maken de pensioenuitvoerders, in overleg met Stichting Pensioenregister, een plan voor een gefaseerde uitvoering van de
waardeoverdracht van de miljoenen bestaande kleine pensioenen.
Het is gewenst om de waardeoverdrachten van alle bestaande kleine pensioenen, zowel vanwege baanwisseling als vanwege collectieve beëindiging, in één plan onder te brengen.
Integraal plan
De minister ziet ruimte voor pensioenuitvoerders om tot 1 juli 2020 voor hun hele administratie van kleine pensioenen – ongeacht de ontstaansgeschiedenis – een uitvraag te laten doen bij het pensioenregister, en hier een integraal plan voor op te stellen.
Zodra het plan gereed is – naar verwachting rond 1 oktober 2020 = zullen de pensioenuitvoerders dit aan de toezichthouders DNB en de AFM sturen, die Koolmees hierover een advies uitbrengen. Bij positieve advisering verwacht de minister dat hij het plan eind dit jaar kan vaststellen en publiceren in de Staatscourant.
Daadwerkelijke overdracht
Als dan eenmaal de daadwerkelijke overdracht van een klein pensioen aan de orde is informeert de overdragende pensioenuitvoerder de betreffende gewezen deelnemers over de voorgenomen waardeoverdracht. De ontvangende uitvoerder informeert de deelnemer over de waardeoverdracht en de verworven pensioenaanspraken zodra deze is afgerond.
Wetgevingstraject
De bewindsman begint zo snel mogelijk met het aangekondigde wetgevingstraject. Dat traject
heeft tot doel het uitbreiden van de reikwijdte van de Wet waardeoverdracht klein pensioen met kleine pensioenen, die zijn ontstaan wegens collectieve beëindiging van een pensioenregeling. Het streven is de wetswijziging in werking te laten treden met ingang van 1 januari 2022.
Kamerbrief knelpunten kleine pensioenen
Knelpunten waardeoverdracht klein pensioen: vragen beantwoord
